Wywiad z Małgorzatą Jakubowską – Wiceprezes Zarządu MIKI Recykling sp. z o.o.
„MIKI – lider zielonych zmian”. W jaki sposób jest realizowane Państwa motto?
Przedsiębiorstwo MIKI funkcjonuje na rynku gospodarki odpadami od 35 lat. Jesteśmy jednym z niewielu przedsiębiorstw w branży odpadowej o tej wielkości, którą można opisać następującymi parametrami: liczba obsługiwanych mieszkańców to ponad 300 000 osób, liczba obsługiwanych firm usługowych i przemysłowych to ponad 3000, natomiast masa przetwarzanych odpadów komunalnych, segregowanych, budowalnych i innych to ponad 200 000 ton w ciągu roku. Ponadto Nasze przedsiębiorstwo jest firmą rodzinną i tylko z polskim kapitałem. Wieloletnie doświadczenie czyni z nas liderów w szybko zmieniającym się świecie. Wdrażamy innowacyjne projekty, aby nasze usługi były konkurencyjne w stosunku do innych firm i wyznaczamy standardy w zakresie przetwarzania odpadów. „Zielone zmiany” są czymś, co dotyczy każdego mieszkańca. Dlatego też konsekwentnie inwestujemy w nowoczesną, ekologiczną flotę pojazdów odbierających i transportujących odpady. Stworzyliśmy Eko-Centrum MIKI w Krakowie – gdzie jedne z najnowocześniejszych w Polsce instalacji przetwarzają odpady, nadając im drugie życie. Także nasze działania informacyjne i edukacyjne poświęcone są w dużej części recyklingowi i działaniu na rzecz gospodarki obiegu zamkniętego.
Coraz nowsze regulacje prawne wymuszają na nas nowe obowiązki segregacji odpadów. Dlaczego segregowanie odpadów jest takie ważne?
To, w jaki sposób posegregowane są odpady w naszych gospodarstwach domowych, świadczy przede wszystkim
o nas samych, o naszej świadomości ekologicznej. Należy również w tym miejscu zaznaczyć, że od kilku lat jest to naszym ustawowym obowiązkiem. W styczniu 2025 roku zostaliśmy zobowiązani do wysortowania z odpadów komunalnych także tekstyliów i odpadów niebezpiecznych. Firma MIKI jako pierwsza w Krakowie i w okolicznych
gminach, na długo przed wdrożeniem powszechnego systemu selektywnego zbierania odpadów, edukowała swoich klientów w zakresie sortowania odpadów, rozdając klientom 4 różnokolorowe worki: na szkło, metal, tworzywa sztuczne i papier, które następnie oddawaliśmy do recyklingu. Im więcej odpadów segregowanych zostanie zebranych od mieszkańców, tym większa jest szansa na osiągniecie wymaganych prawem poziomów recyklingu (które z roku na rok zwiększają się i w 2025 roku wynoszą już 55%). Dobrze posegregowane odpady u źródła oznaczają mniej zanieczyszczoną planetę, a także większą szansę, że uda się nadać im „drugie życie”. Taka aktywność jest zgodna z działaniami na rzecz wdrożenia gospodarki o obiegu zamkniętym oraz budowania społeczeństwa zero waste, ponieważ z odpadów, które zostały przez naszych klientów dobrze posortowane
(nie mają zanieczyszczeń), będzie można wytworzyć nowe produkty, bez konieczności wydobywania w tym celu węgla, ropy czy wycinania kolejnych drzew. Nie trzeba będzie ponownie ponosić kolejnych kosztów środowiskowych produkcji, związanych z wykorzystaniem energii, transportu itp. Dlatego tak istotne jest, by nie mieszać np. papieru z frakcjami, które są „mokre”, bo z takiego surowca już nic nie odzyskamy. Nowoczesne instalacje potrafią rozdzielać odpady na poszczególne frakcje bardzo dokładnie, ale musimy mieć odpad, który nie jest zanieczyszczony „u źródła”. Inaczej nic z tego nie będzie.
Jak ograniczać produkcję odpadów w swoim gospodarstwie domowym czy miejscu pracy?
Jak powiem, że „mniej kupować”, to mi nie uwierzycie, bo przecież jestem kobietą [śmiech]. Ujmę to więc tak: kupować mądrze. Zwracać uwagę na opakowania, a także ich objętość, bo może da się zakupić jakiś produkt w większym opakowaniu albo w ogóle bez opakowania. Jeśli kupujemy owoce, to pakować je do własnych, najlepiej materiałowych siateczek wielokrotnego użytku, które są już ogólnodostępne. Unikać np. obranych i obleczonych plastikiem czy styropianem owoców – przecież rośliny po to mają skórki czy skorupy, by je chroniły, nie potrzebują do tego sztucznych materiałów. Ponadto, jeśli mamy taką możliwość, możemy kompostować odpady zielone (trawę, liście i gałęzie) oraz odpady kuchenne (resztki jedzenia) w kompostownikach przydomowych. Odpady tekstylne możemy oddawać do second-handów lub sprzedawać w Internecie (jeśli już ich nie używamy), podobnie książki, płyty, zabawki. Coraz częściej spotykam się z takim trendem, aby po zabawie (np. studniówce) spakować pozostałe jedzenie przygotowane przez firmę cateringową i zawieść np. do domu pomocy społecznej. W dużym miastach są specjalne lodówki, w których możemy podzielić się żywnością (tzw. jadłodzielnie). Powstają centra napraw i wymiany książek. Tych możliwości jest bardzo dużo. Warto zawsze rozsądnie podchodzić do tego, co się robi – to są często naprawdę proste rzeczy. Pomyślmy: Czy potrzebujemy np. wydrukować tego maila, czy wystarczy wersja elektroniczna? Czy potrzebujemy kolejnej plastikowej siatki, czy może lepiej mieć swoją, wielorazową, z materiału? Małe kroki naprawdę pozwalają zmieniać świat.
Jak wygląda proces odzysku odbieranych przez Państwa odpadów komunalnych? Co powstaje w wyniku odzysku poszczególnych odpadów?
Przedsiębiorstwo MIKI poddaje odzyskowi kilka strumieni odpadów. Do najważniejszych należą: zmieszane odpady komunalne (z czarnych pojemników), segregowane (z różnokolorowych worków i pojemników), budowlane (np. z remontów) oraz ulegające biodegradacji (np. odpady kuchenne z brązowego worka). Odebrane własnymi pojazdami lub przywiezione przez kontrahentów do naszego Eko-Centrum odpady w pierwszym etapie są klasyfikowane przez kierownika i rozładowywane przy dedykowanej specjalistycznej instalacji. Odpady komunalne są poddawane odzyskowi na instalacji do mechanicznego biologicznego przetwarzania, umożliwiają-
cej wyodrębnienie frakcji o różnych rozmiarach – podsitowej poddawanej biologicznemu suszeniu lub biostabilizacji, frakcji nadsitowej składającej się z surowców nadających się do dalszego odzysku i recyklingu oraz paliwa alternatywnego przeznaczonego do termicznego przekształcania lub innego przetwarzania. Odpady selektywnie zbierane (tzw. segregacja) przetwarzane są na instalacji do mechanicznego przetwarzania odpadów, gdzie dzięki pracy separatorów optycznych wydzielane są tworzywa sztuczne (tj. PET, PE), Tetra Pak, papier i karton. Odpady budowlane przetwarzane są w procesie przesiewania, segregacji i sortowania w celu uzyskania frakcji o odpowiednich wymiarach (kruszyw) oraz wysortowania pełnowartościowych odpadów, tj. opakowań,
złomu żelaznego i nieżelaznego, drewna i tworzyw sztucznych.
Co to jest paliwo alternatywne? Z jakich materiałów jest produkowane i do czego jest wykorzystywane?
Paliwo alternatywne to mieszanina rozdrobionych odpadów, materiałów i substancji, które cechują się wysoką kalorycznością, które można wykorzystać jako paliwo w cementowaniach lub elektrociepłowniach, zamiast paliw konwencjonalnych (węgla, gazu ziemnego, ropy itp.). W naszym przypadku mówimy o paliwie z odpadów Refuse Derived Fuel, czyli RDF-ie. Proces wytwarzania paliwa alternatywnego polega na rozdrabnianiu i mieszaniu odpadów w celu uzyskania mieszanki jednorodnej pod względem parametrów spalania oraz granulacji. Paliwo
alternatywne produkowane jest z wysokoenergetycznych frakcji – zanieczyszczonych odpadów tworzyw sztucznych, papieru i tektury, drewna, a także gumy i tekstyliów nie nadających się do recyklingu. Produkowany przez nas RDF trafia do cementowni – dzięki wysokiej wartości opałowej i stałym parametrom stanowi doskonały wysokokaloryczny dodatek do konwencjonalnych paliw.
